Contra-expertise voor de ondernemingsraad
Twijfelt jullie ondernemingsraad aan de cijfers, noodzaak of haalbaarheid van een voorgenomen besluit? Met een contra-expertise toetst Basis & Beleid de plannen van de bestuurder onafhankelijk. Zo krijgt de OR inzicht in de feiten, risico’s en alternatieven en kan hij een goed onderbouwd advies uitbrengen.
+35 jaar ervaring
Wanneer is contra-expertise verstandig?
Contra-expertise is verstandig wanneer de OR twijfelt aan de informatie, aannames of conclusies waarop een belangrijk besluit is gebaseerd. Een onafhankelijke analyse helpt om feiten, verwachtingen en belangen van elkaar te onderscheiden.
Een contra-expertise wordt vaak ingezet bij:
- reorganisaties en kostenbesparingen;
- fusies en overnames;
- sluiting of verplaatsing van een vestiging;
- outsourcing van werkzaamheden;
- grote investeringen;
- strategische koerswijzigingen;
- nieuwe organisatiestructuren;
- financiële problemen of continuïteitsvragen.
Heeft de OR een aanvraag ontvangen waarin belangrijke informatie ontbreekt? Bekijk dan eerst welke informatie bij een adviesaanvraag nodig is.
Waar kijken wij naar bij een contra-expertise?
We toetsen het voorgenomen besluit vanuit financieel, strategisch, organisatorisch en sociaal perspectief. Daarbij kijken we onder meer naar:
- de aanleiding en noodzaak van het besluit;
- de financiële onderbouwing en gebruikte aannames;
- de haalbaarheid van prognoses en besparingen;
- de aansluiting op de strategie van de organisatie;
- de uitvoerbaarheid van de nieuwe organisatie;
- de gevolgen voor medewerkers en arbeidsplaatsen;
- de gevolgen voor werkdruk, kennis en continuïteit;
- mogelijke alternatieven voor de voorgestelde aanpak;
- maatregelen om negatieve gevolgen te beperken.
Procesbegeleiding tijdens de contra-expertise
Naast de inhoudelijke analyse zorgen we voor structuur en grip in het adviestraject. We helpen de OR met:
- het bepalen van de belangrijkste onderzoeksvragen;
- het beoordelen van de beschikbare documenten;
- het vaststellen welke informatie nog ontbreekt;
- het bewaken van stappen en termijnen;
- het voorbereiden van gesprekken met de directie;
- het bespreken van de onderzoeksresultaten;
- het vertalen van conclusies naar het OR-advies.
We beginnen met een intake waarin we de situatie, vragen en planning bespreken. Daarna analyseren we de relevante stukken. Waar nodig stellen we aanvullende vragen of spreken we met sleutelpersonen binnen de organisatie.
Wat levert contra-expertise de OR op?
Na de contra-expertise weet de OR welke onderdelen van het voorstel voldoende zijn onderbouwd en waar onzekerheden of risico’s zitten.
Afhankelijk van de opdracht ontvangt de ondernemingsraad:
- een onafhankelijke beoordeling van het voorgenomen besluit;
- inzicht in ontbrekende informatie;
- toetsing van financiële en organisatorische aannames;
- een overzicht van risico’s en gevolgen;
- mogelijke alternatieven of voorwaarden;
- gerichte vragen voor de bestuurder;
- ondersteuning bij het formuleren van het OR-advies.
De OR krijgt daarmee geen algemeen rapport, maar praktische informatie die direct bruikbaar is tijdens het overleg en de besluitvorming.
Tips voor de OR bij twijfel over een besluit
Een aantal praktische aandachtspunten helpt de OR om grip te houden op de adviesaanvraag:
- Vraag door totdat de aanleiding en noodzaak duidelijk zijn.
- Controleer welke aannames aan de prognoses ten grondslag liggen.
- Vraag wat er gebeurt als het besluit niet wordt genomen.
- Onderzoek of minder ingrijpende alternatieven mogelijk zijn.
- Kijk niet alleen naar besparingen, maar ook naar uitvoeringskosten en risico’s.
- Breng de gevolgen voor werkdruk, functies en arbeidsplaatsen in kaart.
- Laat ontbrekende informatie schriftelijk aanvullen.
- Schakel externe deskundigheid in voordat de belangrijkste keuzes vaststaan.
- Leg vragen, antwoorden en toezeggingen schriftelijk vast.
Mag de OR zelf een deskundige inschakelen?
De ondernemingsraad kan een externe deskundige inschakelen wanneer dit redelijkerwijs nodig is om zijn taak goed uit te voeren. De OR bepaalt in beginsel zelf welke deskundigheid nodig is.
Als aan de opdracht kosten zijn verbonden, moet de bestuurder vooraf over de kosten worden geïnformeerd. Maak daarom tijdig afspraken over de opdracht, planning en verwachte kosten. Controleer ook of de cao of ondernemingsovereenkomst aanvullende afspraken bevat.
Waarom Basis & Beleid?
Bij een complex voorgenomen besluit wil je als OR kunnen vertrouwen op een adviseur die financiën, organisaties en medezeggenschap begrijpt.
Ondernemingsraden kiezen voor Basis & Beleid omdat:
- we meer dan 35 jaar ervaring hebben met complexe adviestrajecten;
- we financiële, strategische en organisatiekundige kennis combineren;
- we plannen en aannames onafhankelijk en kritisch toetsen;
- we ingewikkelde informatie begrijpelijk maken;
- we inhoud en proces in één aanpak combineren;
- we praktisch adviseren, ook onder tijdsdruk;
- we oog hebben voor het belang van de medewerkers.
Advies nodig?
Neem bij vragen contact op met ons kantoor of vraag advies aan via het formulier. Onze adviseurs denken graag met je mee.
Meer lezen over advies en contra-expertise
Wil je meer weten over het beoordelen van plannen, het adviesrecht van de OR en een zorgvuldig adviestraject? Bekijk onze artikelen met praktische uitleg en aandachtspunten voor ondernemingsraden.
Veelgestelde vragen over contra-expertise
Een contra-expertise roept vaak praktische vragen op over de aanpak, kosten en mogelijkheden van de OR. Hieronder beantwoorden we de meestgestelde vragen over onafhankelijke toetsing van een voorgenomen besluit.
Contra-expertise is verstandig wanneer de OR twijfelt aan de noodzaak, financiële onderbouwing, haalbaarheid of gevolgen van een voorgenomen besluit. Een onafhankelijke toets kan ook helpen als alternatieven onvoldoende zijn onderzocht.
Ja. Bij een contra-expertise beoordeelt een onafhankelijke deskundige de plannen, cijfers en aannames van de bestuurder opnieuw.
Nee. De analyse kan ook leiden tot een positief advies, een advies onder voorwaarden of aanpassing van het voorstel. Het doel is dat de OR zijn oordeel op betrouwbare informatie kan baseren.
Kosten die redelijkerwijs nodig zijn voor het OR-werk kunnen voor rekening van de ondernemer komen. De bestuurder moet vooraf volgens de geldende regels over de opdracht en kosten worden geïnformeerd.
Dat hangt af van de complexiteit, beschikbare informatie en planning. Een gerichte toets kan relatief snel worden uitgevoerd. Een volledige financiële en organisatorische analyse vraagt meer tijd.
Ja. We kunnen de bevindingen vertalen naar vragen, alternatieven, voorwaarden en een onderbouwd OR-advies. Ook begeleiding tijdens het overleg met de bestuurder is mogelijk.