Artikel 24-overleg: voorbereiding, agenda en informatie

21/09/2026 Kennis Emeline Delporte

Het artikel 24-overleg is het moment waarop de ondernemingsraad en de bestuurder vooruitkijken naar belangrijke ontwikkelingen binnen de organisatie. Welke besluiten worden voorbereid? Wanneer wordt de OR betrokken? En welke informatie heeft de OR nodig om daadwerkelijk invloed uit te oefenen?

Door dit overleg goed te benutten, kan de OR eerder meedenken over reorganisaties, investeringen, technologische veranderingen en nieuwe personeelsregelingen. Daarmee voorkomt de OR dat hij pas wordt betrokken wanneer de belangrijkste keuzes al zijn gemaakt.

In dit artikel leggen we uit wat het artikel 24-overleg inhoudt, welke onderwerpen op de agenda horen en hoe de OR zich hierop kan voorbereiden.

Wat is een artikel 24-overleg?

Het artikel 24-overleg is een overlegvergadering over de algemene gang van zaken binnen de onderneming. De wettelijke basis hiervoor staat in artikel 24 van de Wet op de ondernemingsraden.

Tijdens dit overleg bespreken de OR en de bestuurder de financiële, organisatorische en sociale ontwikkelingen binnen de onderneming. Daarbij wordt niet alleen teruggekeken. De bestuurder moet ook vertellen welke belangrijke besluiten hij in voorbereiding heeft.

Het gaat in het bijzonder om besluiten waarbij de OR mogelijk:

adviesrecht heeft;
instemmingsrecht heeft;
aanvullende informatie nodig heeft;
vroegtijdig wil meedenken;
de achterban moet raadplegen;
externe deskundigheid wil inschakelen.

Het artikel 24-overleg vormt daardoor een belangrijke schakel tussen de algemene strategie van de organisatie en de formele bevoegdheden van de OR. Lees meer over deze bevoegdheden in ons overzicht van de Wet op de ondernemingsraden (WOR).

Hoe vaak moet een artikel 24-overleg plaatsvinden?

De algemene gang van zaken binnen de onderneming moet ten minste tweemaal per jaar in een overlegvergadering worden besproken.

Dat betekent niet dat de OR slechts twee keer per jaar vooruit hoeft te kijken. Bij organisaties waar veel verandert, kan het verstandig zijn vaker een strategisch overleg te plannen. Denk aan organisaties die groeien, moeten bezuinigen, digitaliseren, fuseren of regelmatig hun personeelsbeleid aanpassen.

De wettelijke frequentie is dus een minimum. De praktijk binnen de organisatie bepaalt of vaker overleg wenselijk is.

Maak bij voorkeur vaste afspraken over:

de momenten waarop het artikel 24-overleg plaatsvindt;
de informatie die vooraf wordt aangeleverd;
de termijn waarbinnen de OR de stukken ontvangt;
wie bij het overleg aanwezig zijn;
de manier waarop voorgenomen besluiten worden aangekondigd;
het vastleggen en opvolgen van afspraken.

Zo wordt het artikel 24-overleg een vast onderdeel van de besluitvormingscyclus in plaats van een losse verplichting.

Wat is het doel van het artikel 24-overleg?

Het belangrijkste doel is dat de OR tijdig zicht krijgt op ontwikkelingen en voorgenomen besluiten. De ondernemingsraad moet invloed kunnen uitoefenen op een moment waarop plannen nog kunnen worden aangepast.

Dat is vooral belangrijk bij besluiten die later onder het advies- of instemmingsrecht vallen. Wanneer een complete reorganisatie al is uitgewerkt voordat de OR wordt geïnformeerd, is er vaak weinig ruimte meer voor alternatieven. Een goed artikel 24-overleg helpt dat voorkomen.

Het overleg biedt de mogelijkheid om:

ontwikkelingen vroegtijdig te signaleren;
verwachtingen tussen OR en bestuurder uit te spreken;
te bepalen welke rol de OR bij een traject krijgt;
afspraken te maken over informatie en planning;
mogelijke advies- en instemmingstrajecten te herkennen;
tijdsdruk in een latere fase te voorkomen;
de OR aan te laten sluiten bij de strategische agenda.

Het artikel 24-overleg is daarom meer dan een terugblik op cijfers en gebeurtenissen. Het is juist een moment om vooruit te kijken.

Wie zijn aanwezig bij het artikel 24-overleg?

In ieder geval nemen de ondernemingsraad en de bestuurder deel aan het overleg. Afhankelijk van de rechtsvorm en inrichting van de organisatie kunnen ook leden van het toezichthoudende orgaan, zoals de raad van commissarissen of raad van toezicht, betrokken zijn.

Hun aanwezigheid kan waardevol zijn. Toezichthouders krijgen zo rechtstreeks inzicht in wat er binnen de medezeggenschap speelt. De OR kan bovendien vragen stellen over de koers van de organisatie, het toezicht op besluitvorming en de manier waarop werknemersbelangen worden meegewogen.

Controleer bij de voorbereiding:

wie namens de bestuurder aanwezig is;
of leden van het toezichthoudende orgaan deelnemen;
welke andere functionarissen nodig zijn;
wie inhoudelijke toelichting kan geven;
wie bevoegd is om afspraken te maken.

Voorkom dat belangrijke vragen alleen worden beantwoord met de mededeling dat ze eerst elders in de organisatie moeten worden besproken.

Welke onderwerpen horen op de agenda?

De precieze agenda verschilt per organisatie, maar een goed artikel 24-overleg bevat doorgaans zowel een terugblik als een vooruitblik.

Financiële ontwikkelingen

Bespreek onder meer:

de actuele financiële positie;
omzet, kosten en resultaten;
begrotingen en prognoses;
geplande investeringen;
mogelijke bezuinigingen;
financiële risico’s;
ontwikkelingen in de markt;
veranderingen in financiering of eigendom.

Deze informatie helpt de OR om toekomstige plannen in hun context te beoordelen. Zeker bij een reorganisatie, investering of overname is het belangrijk om niet alleen de voorgestelde maatregel te bekijken, maar ook de onderliggende financiële aannames.

Bij complexe financiële vraagstukken kan een onafhankelijke contra-expertise voor de ondernemingsraad helpen om aannames, prognoses en alternatieven te beoordelen.

Organisatorische ontwikkelingen

Denk hierbij aan:

veranderingen in de organisatiestructuur;
uitbreiding of inkrimping;
samenvoeging van afdelingen;
uitbesteding van werkzaamheden;
samenwerking met andere organisaties;
fusies en overnames;
verhuizingen;
wijzigingen in de verdeling van bevoegdheden;
invoering van nieuwe technologie.

Veel van deze onderwerpen kunnen vallen onder het adviesrecht van de OR volgens artikel 25 WOR. Tijdens het artikel 24-overleg hoeft nog geen volledige adviesaanvraag klaar te liggen. Wel moet duidelijk worden welke besluiten worden voorbereid en wanneer de OR formeel wordt betrokken.

Sociale en personele ontwikkelingen

Bespreek bijvoorbeeld:

ontwikkeling van de personeelsbezetting;
ziekteverzuim;
werkdruk;
duurzame inzetbaarheid;
werving en behoud van medewerkers;
opleiding en ontwikkeling;
sociale veiligheid;
arbeidsomstandigheden;
wijzigingen in roosters of werktijden;
aanpassing van beoordelings- of beloningssystemen;
gebruik van personeelsgegevens en monitoringssoftware.

Bij algemene regelingen op sociaal of personeelsgebied kan sprake zijn van instemmingsrecht. Bekijk daarom tijdig wanneer instemming van de OR verplicht is.

Is nog niet duidelijk welke bevoegdheid geldt? Lees dan ook het verschil tussen adviesrecht en instemmingsrecht.

Goed voorbereid het artikel 24-overleg in?

Basis & Beleid helpt jullie om ontwikkelingen te analyseren, de juiste vragen te formuleren en duidelijke afspraken te maken over komende besluiten en de betrokkenheid van de OR.

Bel onze OR-advieslijn

Welke voorgenomen besluiten moet de bestuurder bespreken?

Tijdens het artikel 24-overleg moet de bestuurder mededelen welke besluiten hij voorbereidt die mogelijk onder het adviesrecht of instemmingsrecht vallen. Daarbij wordt besproken wanneer en op welke manier de OR bij de besluitvorming wordt betrokken.

De bestuurder hoeft op dat moment niet altijd al een volledig uitgewerkt voorstel te presenteren. Wel moet de OR voldoende inzicht krijgen in wat er speelt.

De OR kan bijvoorbeeld vragen:

Welk probleem wil de organisatie oplossen?
Welke keuzes worden momenteel onderzocht?
Welke alternatieven zijn in beeld?
Wie zijn bij de voorbereiding betrokken?
Wat zijn de mogelijke gevolgen voor medewerkers?
Wanneer verwacht de bestuurder een besluit te nemen?
Op welk moment ontvangt de OR de advies- of instemmingsaanvraag?
Welke informatie krijgt de OR?
Hoeveel tijd krijgt de OR voor beoordeling en overleg?
Is er ruimte voor alternatieven vanuit de OR?

Een globale mededeling als “er komt mogelijk een reorganisatie” is vaak onvoldoende om goede afspraken te maken. Vraag door naar de aanleiding, planning, besluitvorming en verwachte gevolgen.

Wanneer een besluit daadwerkelijk wordt voorgelegd, kan de OR zich verder verdiepen in de vereisten voor een zorgvuldige adviesaanvraag aan de OR.

Welke informatie heeft de OR nodig?

De bestuurder moet de OR informatie geven die redelijkerwijs nodig is om zijn taak te kunnen uitvoeren. Welke informatie nodig is, hangt af van de onderwerpen en ontwikkelingen die tijdens het overleg worden besproken.

Denk aan:

jaarrekeningen en financiële rapportages;
begrotingen en prognoses;
strategische plannen;
investeringsplannen;
managementrapportages;
personeelscijfers;
verzuimgegevens;
informatie over inhuur en uitstroom;
capaciteitsplanningen;
onderzoeksrapporten;
risicoanalyses;
voorgenomen beleidswijzigingen;
tijdlijnen van belangrijke besluitvorming.

De OR hoeft niet te wachten totdat de bestuurder zelf alle relevante informatie aanbiedt. Bepaal vooraf welke gegevens nodig zijn en vraag deze tijdig en gericht op.

Leg bij een informatieverzoek uit:

welke informatie de OR nodig heeft;
voor welk onderwerp de informatie relevant is;
waarom de OR deze informatie nodig heeft;
in welke vorm de informatie bruikbaar is;
wanneer de informatie beschikbaar moet zijn.

Een grote hoeveelheid documenten is niet automatisch hetzelfde als voldoende informatie. De OR moet de stukken ook kunnen begrijpen, met elkaar kunnen vergelijken en kunnen gebruiken om gerichte vragen te stellen.

Hoe bereidt de OR het artikel 24-overleg voor?

Een effectieve voorbereiding begint niet bij het ontvangen van de agenda. De OR moet eerst zelf bepalen welke ontwikkelingen hij wil bespreken en welke informatie daarbij nodig is.

1. Kijk terug naar eerdere afspraken

Controleer de notulen en actielijsten van eerdere overlegvergaderingen.

Vraag daarbij:

Welke toezeggingen zijn gedaan?
Welke informatie zou nog worden aangeleverd?
Welke onderwerpen zouden terugkomen?
Welke aangekondigde besluiten zijn inmiddels verder ontwikkeld?
Zijn afgesproken termijnen nageleefd?

Hiermee voorkomt de OR dat onderwerpen verdwijnen zodra de vergadering voorbij is.

2. Verzamel signalen uit de organisatie

Gebruik informatie uit commissies, gesprekken met medewerkers en contact met de achterban. Signalen over werkdruk, verloop, reorganisaties, nieuwe systemen of veranderende werkwijzen kunnen wijzen op ontwikkelingen die ook op strategisch niveau besproken moeten worden.

3. Analyseer de beschikbare informatie

Bekijk financiële, organisatorische en sociale informatie in samenhang. Een dalende omzet kan bijvoorbeeld gevolgen hebben voor de personeelsbezetting. Investeringen in automatisering kunnen leiden tot andere functies, opleidingsvragen of personeelsmonitoring.

4. Bepaal de belangrijkste vragen

Maak onderscheid tussen:

vragen om feiten;
vragen om onderbouwing;
vragen over alternatieven;
vragen over personele gevolgen;
vragen over de planning;
vragen over de rol van de OR.

Door vragen vooraf te ordenen, houdt de OR tijdens het gesprek zicht op zijn doel.

5. Spreek de onderlinge rolverdeling af

Bepaal wie het onderwerp introduceert, wie doorvraagt en wie de gemaakte afspraken noteert. Spreek ook af welke onderwerpen prioriteit hebben wanneer de beschikbare tijd beperkt is.

Voorkom dat de OR te laat wordt betrokken

Een belangrijk risico is dat de bestuurder een ontwikkeling wel noemt, maar de OR pas veel later formeel betrekt. Tegen die tijd kunnen al contracten zijn gesloten, budgetten zijn toegekend of onomkeerbare keuzes zijn gemaakt.

Maak daarom per aangekondigd besluit concrete afspraken over:

de fase waarin het besluit zich bevindt;
de ruimte die nog bestaat voor alternatieven;
het moment waarop de OR informatie ontvangt;
het moment van formele betrokkenheid;
de beschikbare voorbereidingstijd;
eventueel overleg met deskundigen;
raadpleging van de achterban;
de geplande datum van besluitvorming.

Bij adviesplichtige besluiten moet de OR advies kunnen uitbrengen op een moment waarop dit nog wezenlijke invloed kan hebben. Het artikel 24-overleg helpt om die ruimte vooraf te bewaken.

Leg afspraken na het overleg schriftelijk vast

Goede notulen zijn bij het artikel 24-overleg extra belangrijk. Het gaat immers vaak over besluiten die pas maanden later formeel aan de OR worden voorgelegd.

Leg minimaal vast:

welke ontwikkelingen zijn besproken;
welke voorgenomen besluiten zijn aangekondigd;
welke informatie de bestuurder nog verstrekt;
wanneer die informatie beschikbaar komt;
wanneer de OR formeel wordt betrokken;
welke planning is besproken;
welke personen verantwoordelijk zijn voor vervolgacties;
wanneer het onderwerp opnieuw op de agenda komt.

Vraag bij onduidelijkheid om aanpassing van het verslag. De vastlegging kan later belangrijk zijn als discussie ontstaat over het moment waarop de OR is geïnformeerd of betrokken.

Ondersteuning bij het artikel 24-overleg

Een artikel 24-overleg vraagt meer dan kennis van de WOR. De OR moet financiële, organisatorische en sociale ontwikkelingen met elkaar verbinden en bepalen waar zijn invloed het meest nodig is.

Basis & Beleid kan de OR ondersteunen bij:

het analyseren van beschikbare informatie;
het opstellen van een gerichte agenda;
het voorbereiden van vragen;
het herkennen van advies- en instemmingsplichtige besluiten;
het maken van afspraken over betrokkenheid en planning;
het beoordelen van financiële en organisatorische ontwikkelingen;
de voorbereiding of begeleiding van het overleg.

De OR kan hiervoor onder voorwaarden een externe deskundige inschakelen. Ook kan gerichte training en scholing voor de OR helpen om het strategisch overleg sterker te voeren.

Veelgestelde vragen over het artikel 24-overleg

Is een artikel 24-overleg verplicht?

Ja. De algemene gang van zaken binnen de onderneming moet minimaal tweemaal per jaar tijdens een overlegvergadering worden besproken. Tijdens dit overleg wordt ook vooruitgekeken naar besluiten waarbij de OR mogelijk advies- of instemmingsrecht heeft.

Is het artikel 24-overleg hetzelfde als een gewone overlegvergadering?

Het artikel 24-overleg is een overlegvergadering met een specifiek doel: de algemene gang van zaken en komende besluiten bespreken. Een gewone overlegvergadering kan ook over actuele of operationele onderwerpen gaan.

Moet de bestuurder alle voorgenomen besluiten al volledig uitwerken?

Nee. Het artikel 24-overleg is juist bedoeld om besluiten te bespreken die nog in voorbereiding zijn. De bestuurder moet wel voldoende inzicht geven om afspraken te kunnen maken over het moment en de manier waarop de OR wordt betrokken.

Welke informatie mag de OR vooraf vragen?

De OR mag informatie vragen die hij redelijkerwijs nodig heeft om de ontwikkelingen en aangekondigde besluiten te bespreken. Dat kunnen financiële rapportages, strategische plannen, personeelsgegevens, prognoses en tijdlijnen zijn.

Mag de OR zelf onderwerpen op de agenda zetten?

Ja. De OR hoeft niet af te wachten welke onderwerpen de bestuurder aandraagt. Signalen uit de organisatie, zorgen van medewerkers en eigen voorstellen kunnen ook tijdens het overleg worden besproken.

Wat als een aangekondigd besluit later niet aan de OR wordt voorgelegd?

Vraag de bestuurder eerst schriftelijk naar de status van het besluit en verwijs naar de afspraken uit het artikel 24-overleg. Bepaal vervolgens of sprake is van adviesrecht of instemmingsrecht en bewaak eventuele wettelijke termijnen. Bij een instemmingsplichtig besluit dat zonder instemming wordt uitgevoerd, kan de OR mogelijk een beroep doen op de nietigheid van het besluit.

Kan de OR ondersteuning krijgen bij de voorbereiding?

Ja. De OR kan ondersteuning inschakelen voor de juridische, financiële of strategische voorbereiding. Bekijk de mogelijkheden voor OR-advies en ondersteuning.

Lees meer over OR-advies

Wil je meer weten over het beoordelen van plannen, het adviesrecht van de OR en een zorgvuldig adviestraject? Bekijk onze artikelen met praktische uitleg en aandachtspunten voor ondernemingsraden.